Herkes için 4.5G’ye geçiş rehberi

İhalesi 26 Ağustos 2015’de(800, 900, 1800, 2100 ve 2600 MHz frekans bantlarında) yapılan 4.5G(diğer adlarıyla 4G,LTE advanced)  için 1 Nisan 2016’da hizmet verilmeye başlanacak.Son dönemde artan reklamlarla daha sık duyduğumuz 4.5G’ye hazır mısınız? Operatörlerin resmi bilgilendirmelerinde yer almayan bilgileri öğrenmeye ne dersiniz?

Buyurun hep beraber inceleyelim…

Şuanda nihai tüketicilerin en çok duydukları başlıklar;

  • “Simkartınız 4.5G uyumlu değilse ücretsiz değiştirelim” ,
  • ”  1GB ücretsiz verelim” ,
  • “Telefonunuzun ve simkartınızın uyumlu olup olmadığnı öğrenmek istiyorsanız şu numaraya SMS göndermeniz yeterli,
  • “3G’den 10 kat daha hızlı” ,
  • “2GB’lık bir videoyu yaklaşık 50 saniyede indirebileceksiniz, sokakta da HD keyfi yaşayacaksınız” şeklinde…

Peki,gerçekte 4.5G ile ilgili tüm bilgiler bu ifadelerle mi sınırlı?

Sadece simkartın ve telefonun uyumlu olması 4.5G hizmetinden maksimum oranda ve her yerde yararlanılabileceği anlamına geliyor mu?

Sizlere küçük bir rehber olabilecek ve gündeme pek yansımayan bilgileri yazımda bulabilirsiniz.
Umarım sizler için faydalı olur…

Öncelikle;işin bizimle ilgili olan bölümünden başlayalım.

  1. Eğer simkartınız uyumlu değilse yeni simkart almalısınız. Ek bir bilgi;genel olarak 2009 yılından sonra alınan simkartların 4.5G’yi desteklediği öngörülmekte.
  2. Eğer simkartınız uyumluysa,telefonunuzun uyumlu olup olmadığını kontrol etmeniz gerekiyor.Eğer telefonunuz 4.5G uyumlu değilse kendinize güzel bir akıllı telefon almalısınız.Bu konuda acele etmemenizi ve operatörlerin taahhüt karşılığında verecekleri güzel kampanyaları beklemenizi önerebilirim.

3.Simkartınızı ve ve telefonunuzu uyumlu hale getirdiniz ve artık 4G’den yararlanabilirsiniz.
Operatörünüz bulunduğunuz bölgede 4G hizmeti veriyorsa;telefonunuzun desteklediği Mbps hızı kadar 4.5G’den yararlanabileceksiniz.

Her telefonun en yüksek hızı desteklemediğini bir kez daha hatırlatmak isterim.Detayları aşağıda…

Ayrıca;4G demek o bölgede fiber altyapısının olması demektir.Eğer bulunduğunuz bölgede fiber altyapısı yoksa 4G’den bahsedilmesi mümkün değil.

Muhtemelen operatörler öncelikle büyük şehirler ve bu şehirlerin merkez lokasyonları bazında hizmet sağlayacaklar. Daha önce;GSM’in ilk başladığı ilk yıllarda olduğu gibi merkez dışındaki lokasyonlar ve görece büyükşehir olmayan illeri 2. , 3.öncelik olarak kapsayacaklar.
Bu noktada kendilerini suçlamak mümkün değil çünkü ihale şartlarına göre tüm Türkiye nüfusunun %95’ini 1 Nisan 2016 tarihinden itibaren 8 yıl içinde kapsama hakları mevcut.Bir diğer nokta da fiber altyapı için karşılaşılan bürokratik engeller…İzin süreçleri,yol kazı çalışmaları ve belediyeler tarafından istenen ücretler ve altyapı yatırım maliyetleri işleri zorlaştırıyor.

Belirttiğim üzere büyük şehirlere öncelik verip gidişatı ve aralarındaki rekabeti veya ortak şirket kurarak maliyetleri paylaşma alternatiflerini değerlendirerek ilerlemek isteyeceklerdir.Bu da 4.5G hizmeti bekleyen sade vatandaşın bir süre daha bekleyeceği anlamına geliyor. Devlet yetkililerimiz bu konuyu hızlandırmak istiyor ve operatörlere süreci hızlandırmaları ve yatırımlarını ilk senelere kaydırmaları gerektiğini hatırlattı. Bu arada 1 Nisan’da hemen 4.5G değil önce 4G hizmeti verilmeye başlanacak.Belirli bir süre sonra daha yüksek hıza ve 4.5G’ye geçilecek.4.5G’nin de sadece ülkemize özel bir isimlendirme olduğunu da bu vesileyle belirtelim.Kurulacak altyapının maksimum teorik hızının 375Mbps olması planlanıyor.

Şuanda Türkiye’de yaklaşık 250 bin kilometre fiber ağ mevcut.

Bu ağın büyük oranı ise son dönemde birleşme haberleri ve fiber reklamıyla ön planda olan kurumda.Diğer operatörler bu mevcut fiber ağı ortak kullanmak istiyor ancak bu kurum tarafından paylaşılmaya çok sıcak bakılmıyor.Çünkü zamanında grubun GSM operatörü aynı teklifi baz istasyonları için götürdüğünde;lider GSM operatörü kabul etmemişti.Dolasıyla süreç tıkanıklıklara gebe..

Benim şahsi yorumum; büyük şehir ve merkezlerinde ve ARPU’su (Average revenue per user) yüksek müşteri kitlesinin yoğun olduğu fiber sahalarında ortak paylaşım olmaz ancak büyükşehir dışında kalan ve operatörlerin hepsinin fiber altyapısının olmadığı bölgeler için ortak bir şirket kurularak birlikte yatırım yapılır ve baz istasyonları ortak kullanılır düşüncesindeyim.

Dünya genelindeki altyapı durumunu ve desteklenen maksimum hızları buraya tıklayarak görebilirsiniz.
Avustralya‘da Telstra operatörü Eylül 2015’ten itibaren 600Mbps hızına kadar hizmet veriyor.
Birleşik Arap Emirlikleri,Suudi Arabistan,Katar da 2014 sonu,2015 ortalarından itibaren 300Mbps hızına kadarservis sunuyor.
Avrupa’ya baktığımızda ise; Yunanistan’ın Ekim 2015,Litvanya’nın ve Estonya’nın Tele2 operatörünün 2015 Aralık ayından itibare
n 450Mbps hızına kadar ,Almanya,İspanya gibi önde gelen ülkelerin ise 2014 yılından itibaren 300Mbps hızına kadar hizmet verdiği paylaştığım linkte mevcut.

Ek olarak;toplam nüfusun kapsanma oranlarına göre tüm ülkeler arasında uzak doğu lider.

Bu arada;dünya genelindeki gelişmelere bakarsak ABD’de Verizon şirketi 5G teknolojisi ile ilgili ilk hizmetini 2017’de vermeyi hedeflediğini duyurdu.Yani biz 4G ile yeni tanışmışken dünyada 5G kullanılmaya başlanacak.

BTK’nın 2015 yılı 3.çeyrek(Temmuz-Ağustos-Eylül) resmi pazar verilerine göre(ben yazımı yazdığım sırada 4.çeyrek verisi henüz yayınlanmamıştı) Türkiye’de yaklaşık %94,3 penetrasyon oranına karşılık gelen toplam 73.235.783 mobil abone bulunuyordu.

Temmuz 2009’da başlayan 3G hizmetinden ise geride kalan yaklaşık 6,5 yılda toplam abone miktarının yaklaşık %80’i kapsanmış durumda.
Raporun tamamı için tıklayınız...

Tekrar uyumlu telefona dönecek olursak ;

Türkiye’deki telefonların yaklaşık %50’si akıllı telefon düzeyinde.

Bu akıllı telefonların da içlerinde 4G’yi desteklemeyenler vardır ancak biz 4G’den şuandaki kullanıcıların %50’sinin yararlanabildiğini bilelim.Burada operatörler ve akıllı telefon üreticileri için yeni satış fırsatları mevcut ve değerlendireceklerdir.

Bu arada 4.5G hizmetinden ek bir ücretle mi yararlanabileceksiniz yoksa mevcut tarifeler korunarak hiçbir ek ücret ödemeden mi bu hizmet sağlanacak açıkçası belirsiz. 4.5G için lisans  ve fiber altyapı yatırımı yapmış olan operatörlerin ek bir ücret alabileceğini göz önünde bulundurmakta fayda var.Bu nedenle 4.5G için simkart değişimi yaparken veya telefonunuzun ve simkartınızın uyumlu olup olmadığını öğrenmek için SMS atarken verdiğiniz gizli onaylara dikkat etmenizi tavsiye ediyorum.

Telefonlardan devam edelim; iphone 5 modeli 1800Mhz frekansını destekler.Yani maksimum 100Mbps civarındaki bir teorik hızı.Bu nedenle 4.5G’den faydalanabileceği hız teorik maksimum hız olan 375Mbps’den çok daha düşüktür.Bunun nedeni telefonların içerisinde networke bağlanmalarını sağlayan modem tarzında cihazların olması.Bu cihazlarında kapasitelerine göre ulaşabilecekleri maksimum hız belirlenmiş oluyor.
Akıllı telefonların kategorize edildiği bir sistem mevcut :Kategori 3,4,5,6,9,11 şeklinde adlandırılıyor ve kısaca CAT6,CAT9 gibi adlandırılıyor.

Samsung Galaxy Note 5,S6 Edge Plus modellerinin CAT9 destekli olduğunu ve 450Mbps hızına kadar desteklediğini söyleyebiliriz.

İphone 6 ,iphone 6 plus ise CAT4 destekli ve 150Mbps lik maksimum hıza kadar size yardımcı olabilir.

Neredeyse tüm telefon modelleri ve destekledikleri maksimum hıza buradan ulaşabilirsiniz.

Burada fazla detaya girmek istemiyorum çünkü konunun teknik boyutu kafa karıştırabilir.Sizlere tavsiyem telefon modelinize göre hizmet aldığınız operatör ya da telefon markanızdan telefonunuz desteklediği maksimum hızı öğrenmeniz. Öğrendikten sonra da ödeyeceğiniz paraya göre fiyat/perfomans analizine göre karar vermeniz.Eğer telefonunuz düşük hızları destekliyorsa tercih etmeyebilirsiniz.

Bu konuya örnek olarak aşağıdaki videoyu izlemenizi tavsiye ederim.

Ek olarak;örneğin bir iphone 5 kullanan bir aboneyseniz yurt dışına çıktığınızda da bazı sorunlar yaşayabilirsiniz.
Gideceğiz ülkedeki operatörün hizmet verdiği frekans bantları önemli olacaktır.
Apple’ın global sitesini bu anlamda bir örnek olarak paylaşmak isterim.Hangi ülkede hangi frekanslarda hizmet olduğu ve desteklenen modellerin bir listesi burada yer alıyor.

4.5G’ye geçmeden önce operatörünüzle görüşmenizi ve hangi bölgelerde 4G hizmetinin verileceğini öğrenmenizi tavsiye ederim.

Yukarıda anlattığım konuları göz önünde bulundurarak karar vermenizi umuyor ve ülkemiz için 4.5G döneminin herkes için hayırlı olmasını temenni ediyorum.

Zamana anlam katmak için…

Saygılarımla,

Turgut Erkaynak